Twee Franse senatoren waarschuwen in een nieuw rapport dat de openstelling van het spoor voor concurrentie tot dusver onvoldoende wordt begeleid en voorbereid. Ze zien kansen op meer aanbod, maar wijzen tegelijk op risico’s voor de samenhang van het netwerk en op open vragen rond infrastructuurfinanciering en regie.
In hun presentatie aan de financiële commissie (1 april 2026) benadrukken de rapporteurs dat concurrentie in andere landen vaak tot een aantrekkelijker treinaanbod leidt. Tegelijk verwijten ze de Franse staat dat die te weinig vooruitdenkt over de organisatie van het systeem: wie bewaakt de samenhang, wie stuurt bij en wie draagt welke kosten?
Een opvallend deel gaat over de TER-treinen (Transport Express Régional). Dat zijn regionale treindiensten onder verantwoordelijkheid van de Franse regio’s: zij bepalen het gewenste aanbod en bestellen de exploitatie—vandaag meestal bij SNCF Voyageurs, maar in de toekomst na openbare aanbesteding mogelijk bij een andere operator. Bij de eerste contracten bleek uitbreiding van het aanbod haalbaar zonder hogere overheidsuitgaven, al waarschuwt het rapport voor ‘ontwrichting’ als er geen duidelijke systeemregie is.
De geplande aanbestedingsgolf—met tientallen pakketten richting 2033—zou volgens de senatoren te strak getimed zijn. Als regio’s onder tijdsdruk moeten tenderen, bestaat de kans dat alleen de huidige operator kan inschrijven, waardoor de beoogde prikkel van echte concurrentie beperkt blijft. De rapporteurs pleiten daarom voor meer realisme in de kalender en voor overleg op Europees niveau over de fasering.
Ook spanningsveld bij TGV’s
Ook voor de hogesnelheid (TGV) zien zij een financieel spanningsveld. Nieuwe toetreders zouden zich vooral op de meest rendabele trajecten kunnen richten. Dat kan de inkomsten van de gevestigde operator onder druk zetten—inkomsten die vandaag mee dienen om investeringen in vernieuwing en modernisering van de infrastructuur te ondersteunen.
Volgens het rapport is tegen 2028 bovendien extra budget nodig om de geplande investeringen te blijven dragen. Zonder ingrepen dreigt de factuur (deels) terecht te komen bij de nationale belastingbetaler en bij lokale overheden, precies om neveneffecten van een te weinig gecontroleerde marktopening op te vangen.
Een bijkomende zorg is het huidige compensatiemechanisme waarbij winstgevende TGV-verbindingen minder rendabele ‘ruimtelijke ordening’-diensten mee financieren. In een open markt komt dat kruisfinancieringsmodel onder druk te staan, waardoor het behoud van zulke verbindingen minder vanzelfsprekend wordt.
De senatoren kondigen aan dat ze bij de komende bespreking van een wetsontwerp over vervoersontwikkeling met corrigerende voorstellen willen komen. Het definitieve rapport wordt in mei verwacht
Bron: Ville, Rail & Transports:
“TER : le calendrier d’ouverture à la concurrence ne paraît pas tenable selon un rapport sénatorial”
Laat een reactie achter